دانشمندان یک هدست مبتنی بر هوش مصنوعی توسعه دادهاند که میتواند حملات صرع را چند دقیقه پیش از وقوع پیشبینی کند
پژوهشگران اسکاتلندی موفق به ساخت هدستی نوآورانه با بهرهگیری از هوش مصنوعی شدهاند که قادر است چند دقیقه قبل از بروز حمله صرع، آن را پیشبینی کند. تیم تحقیقاتی دانشگاه «گلاسگو کالدونین» که پشت این فناوری قرار دارد، معتقد است این ابزار پوشیدنی میتواند شیوه درمان و پایش صرع را متحول کند.

در حال حاضر، هیچ دستگاه در دسترس و سادهای وجود ندارد که بتواند به افراد مبتلا به صرع هشدار زودهنگام درباره نزدیک بودن حمله بدهد. این هدست با بررسی فعالیتهای مغزی و عملکرد قلب، وقوع قریبالوقوع حمله را تشخیص میدهد و به کاربر این امکان را میدهد که اقدامات ایمنی انجام دهد یا اطرافیان را مطلع کند.
به گفته پژوهشگر اصلی، مهمترین مزیت این دستگاه میتواند افزایش اعتمادبهنفس بیماران مبتلا به صرع باشد و از آسیبهای ثانویهای که ممکن است در اثر حملات رخ دهد جلوگیری کند. به گزارش روزنامه «میرر»، صرع صدها هزار نفر را در بریتانیا و میلیونها نفر را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار داده است.
پروفسور «هادی لاریجانی»، سرپرست این تیم تحقیقاتی در دانشگاه گلاسگو کالدونین، توضیح داد: «حتی چند دقیقه هشدار زودهنگام میتواند زندگی افراد را دگرگون کند. هدف ما این است که بیماران و خانوادههایشان زمان کافی برای واکنش داشته باشند تا ایمن بمانند و مستقلتر زندگی کنند.»
او در گفتوگو با خبرگزاری «پرس اسوشیتد» این هدست را «بسیار منحصربهفرد» توصیف کرد و ابراز امیدواری کرد که در نهایت بهصورت یک ابزار پوشیدنی شبیه کلاه وارد بازار شود. وی افزود: «میخواهیم تا حد امکان نامحسوس باشد، بیسیم و سبک باشد؛ ویژگیهایی که هیچیک از ابزارهای فعلی بهطور همزمان ندارند.»
سامانه هوش مصنوعی این هدست با استفاده از هزاران ساعت داده تاریخی الکتروانسفالوگرافی (EEG) و الکتروکاردیوگرافی (ECG) توسعه یافته و همچنین از یک «سر فانتوم» اختصاصی مجهز به الکترودها برای شبیهسازی کاربر واقعی استفاده شده است. توانایی این هوش مصنوعی در تشخیص الگوهای ظریف الکتریکی و فیزیولوژیک که پیش از حمله صرع رخ میدهند، به آن اجازه میدهد هشدار را زودتر صادر کند و دقایق حیاتی را در اختیار بیماران و خانوادههایشان بگذارد.
این الگوریتم با دقتی تا ۹۵ درصد کار میکند و حتی میتواند میزان اطمینان خود را نسبت به احتمال وقوع یک حمله قریبالوقوع نشان دهد. پروفسور لاریجانی با تأکید بر تأثیر این فناوری گفت: «برای خانوادههایی که با صرع درگیر هستند، حتی یک هشدار کوتاه هم به معنای جلوگیری از آسیب و کاهش ترس است. این معیار واقعی موفقیت ماست.»
تیم تحقیقاتی همچنان در حال بهبود طراحی هدست است تا آن را برای استفاده کودکان نیز مناسب کند. اگرچه نمونههای اولیه از سختافزارهای شرکتهای دیگر استفاده کردهاند، هدف نهایی ساخت مدلهای اختصاصی خودشان است.
با این حال، به دلیل الزامات سختگیرانه قانونی، عرضه گسترده این محصول ممکن است زمانبر باشد. پروفسور لاریجانی توضیح داد: «تجهیزات پزشکی از جمله حوزههایی هستند که بیشترین میزان مقررات را دارند و عبور از این مراحل زمان میبرد.»
او با خوشبینی افزود: «اما فکر میکنم ما آزمایشهای اولیه امکانسنجی را هم در بخش نرمافزار و هم سختافزار پشت سر گذاشتهایم. حالا به سمت محصولی آمادهتر برای بازار حرکت میکنیم که امیدواریم مراحل اولیه تأییدیه تجهیزات پزشکی را طی کند.»
در نهایت، این تیم پژوهشی موفق شده است حمایت دوباره «UK Research and Innovation» را از طریق برنامه ۹ میلیون پوندی «اثبات مفهوم» (Proof of Concept) به دست آورد.
